* Zahirenin ambarı sabanın ucundadır.
* Zahmetsiz rahmet olmaz.
* Zaman sana uymazsa sen zamana uy.
* Zararın neresinden dönülse kardır.
* Zemheride kar yağmadan kan yağması iyi.
* Zemheride sür de çalı ile sür.
* Zemheride yoğurt isteyen, cebinde inek taşır.
* Zemheride yoğurt isteyen cebinde bir inek taşır.
* Zengin arabasını dağdan aşırır, fakir düz ovada yolunu şaşırır.
* Zengin arabasını dağdan aşırır, züğürt düz ovada yolunu şaşırır.
* Zengin arabasını dağdan aşırır,züğürt düz ovada yolunu şaşırır.
* Zengin giyerse sağlıcakla, fakir giyerse nerden buldu ki derler.
* Zengin kesesini,züğürt dizini döver.
* Zengin kesesini döver, zügürt dizini.
* Zengin silkinse fakir bay olur.
* Zenginin azğını, kürk giyer yaz günü.
* Zenginin basması ipekli görünür.
* Zenginin horozu bile yumurtlar.
* Zenginin iki dünyası da mamurdur.
* Zenginin malı, züğürdün çenesini yorar.
* Zenginin malı züğürdün çenesini yorar.
* Zerdaliden kaval olmaz, al zurnadan haberi.
* Ziyan olan koyunun kuyruğu yağlı olur.
* Zor kapıdan girerse, şeriat bacadan çıkar.
* Zor oyunu bozar.
* Zora, beylerin borcu var.
* Zora dağlar dayanmaz.
* Zorla güzellik olmaz.
* Zurnada peşrev olmaz.
* Zurnayı biz çaldık parsayı o topladı.
* Züğürt olup düşünmektense, uyuz olup kaşınmak yeğdir.
* Züğürt olup düşünmektense uyuz olup kaşınmak yeğdir.
* Züğürtlük, zadeliği bozar.
* Zırva tevil götürmez.
* Zahmetsiz rahmet olmaz.
* Zaman sana uymazsa sen zamana uy.
* Zan, hatıranın yalanıdır.
* Zannetmediğin yerden tilki çıkar.
* Zalim kadıdan insaflı subaşı yeğdir.
* Zalimin zulmü varsa, mazlumun Allah’ı var (Fatmana Dağdaş): Zalim, zulmüyle kalmaz. Zalimin zulmü karşılıksız kalmaz.
* Zarar faydanın kardeşidir.
* Zararın neresinden dönersen (dönülürse) kârdır.
* Zelzeleyi gören yangına razı olur.
* Zemheride sür de çalı ile sür.
* Zemheride yoğurt isteyen, cebinde bir inek taşır.
* Zemheriden sonra ekilen darıdan, kocasından sonra kalkan karıdan hayır gelmez.
* Zemherinin hoşluğuna, Osmanlı’nın dostluğuna erilmez (F. Dağdaş’dan naklen Said Dağdaş, 5.1.2003)!
* Zengin adam, elindeki kendine yeten adamdır.
* Zengine varıp da pabuç çevireceğine, fakire var da dömen (dümen) çevir! (Yukarı Dodurgalı, Meryemlerin Meryem nineden (M. Kaplan) naklen, Aysel Sönmez, 25.05.2004): Fakirle evliliğin, ev idaresi açısından kadın yönünden olumlu yönü de olabileceğine vurgu yapılmaktadır.
* Zengin arabasını dağdan aşırır, züğürt düz ovada yolunu şaşırır.
* Zengin kesesini, züğürt dizini döver.
* Zengin helvasını baldan pişirir, züğürt derman için pekmez bulamaz.
* Zengine bir kıvılcım, güzele bir sivilce yetermiş.
* Zengine dokun geç, züğürtten sakın geç.
* Zenginin basması ipekli görünür.
* Zenginin gönlü olasıya, fakirin canı çıkar.
* Zenginin horozu bile yumurtlar.
* Zenginin kağnısı dağdan aşar, fakirin eşeği düz yolda şaşar.
* Zenginin malı, fakirin ağzını yorar.
* Zenginin malı, fakirin dölü kıymetli olur.
* Zenginin malı, züğürdün çenesini yorar.
* Zenginin ayıbı, fukaranın hastalığı meydana çıkmaz.
* Zenginin horozu bile yumurtlar.
* Zenginlikle sıcaktan zarar gelmez.
* Zevkin bedeli olmaz (Hasan Gölcük, 1963’lü, 3.7.2008, Çankırı-Çerkeş)! “Mutluluğun bedeli aranmaz” anlamında.
* Ziyan olan koyunun kuyruğu yağlı olur.
* Ziyan satılmaz (F. Dağdaş, Aralık 1980)! Olup bitmiş işin ardından konuşulmaz anlamında.
* Zor kapıdan girerse, şeriat bacadan çıkar.
* Zor, oyunu bozar (Demirdal, 1968, s. 574) ! Pehlivanların güreş tabiridir.
* Zora dağlar dayanmaz âşığa yollar dayanmaz.
* Zorla güzellik olmaz, zorla yemin kabul olunmaz.
* Zorla köpek domuz avına gitmez (M. Baz, 22.08.02): Zorla, isteksizce iş yaptırılmaz.
* Zöv zöv gezen kefensiz ölür! İsparta-Uluborlu ilçesi ve yöresinden (Demirdal, 1968, s. 574).
* Zulümle abad olanın ahiri berbad olur ! İsparta-Uluborlu ilçesi ve yöresinden (Demirdal, 1968, s. 574).
* Zurnada peşrev olmaz‚ ne çıkarsa bahtına.
* Zulüm ile âbad(mâmur) olanın akıbeti berbat olur.